Chào mừng Sự kiện MDEC – Hậu Giang 2016
7/7/2016, 14:50 (GMT+7)

Để phục vụ cho MDEC – Hậu Giang 2016 Trung tâm TTXTDL Hậu Giang chúng tôi xin giới thiệu với Quý du khách gần xa một vài nét Ẩm thực miền HG và các làng nghề mà Hậu Giang đã có từ xa xưa gần 100 năm qua trên Vùng đất tiểu vùng Tây sông Hậu nầy. Bên cạnh đó chúng tôi cũng xin giới thiệu 4 tour Du lịch của Hậu Giang trong thời gian diễn ra MDEC – HG 2016 như sau:

  1. Về Ẩm thực miền Hậu Giang: chúng tôi xin được phép giới thiệu:

Cũng giống như các tỉnh khác trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, ngoài tiềm năng du lịch sinh thái, thiên nhiên còn ưu đãi ban tặng cho Hậu Giang một nét ẩm thực độc đáo, mang đậm bản sắc “văn hóa miệt vườn”.

Đặc sản đầu tiên có thể kể đến khi nhắc đến ẩm thực Hậu Giang chính là món Cháo lòng Cái Tắc. Cháo lòng nơi nào cũng có, riêng cháo lòng Cái Tắc lại được nhiều người biết đến và trở thành “thương hiệu” của đất Hậu Giang tự bao đời. Cũng chỉ là những nguyên liệu quen thuộc: gạo, tim, gan, thịt heo,… ăn kèm với các loại rau như: rau đắng, rau má, giá sống, bắp chuối,… nhưng qua bàn tay chế biến khéo léo của người dân Cái Tắc đã tạo nên món cháo lòng với hương vị đặc biệt thơm ngon mà không nơi nào có được.

            Không chỉ vậy, khi nhắc đến đặc sản Hậu Giang du khách còn nghĩ ngay đến những vườn trái cây xum xuê, trĩu quả. Bưởi năm roi Phú Hữu, Khóm Cầu Đúc, Quýt đường Long Trị,... những cách gọi tên “lạ và độc” nhưng lại quá đỗi quen thuộc với bạn bè gần xa. Từ lâu, Đồng bằng sông Cửu Long mỗi nơi đều có các loại cây ăn trái đặc trưng, nhưng nhờ tính chất riêng của vùng mà hương vị Hậu Giang luôn được đứng vững và không lẫn với bất kỳ các tỉnh nào khác trong khu vực. Ngày nay, nhờ áp dụng các biện pháp khoa học, kỹ thuật người nông dân còn sáng tạo hơn trong việc thay đổi hình dáng trái bưởi tạo hình hồ lô rất đẹp mắt. Bưởi năm roi Phú Hữu, khóm Cầu Đúc, quýt đường Long Trị,... đã và đang trở thành những mặt hàng chủ lực tạo nên giá trị kinh tế cao cho người nông dân trong vùng.

            Một cái tên nữa cũng không xa lạ gì mỗi khi kể đến ẩm thực đặc trưng của vùng đất Hậu Giang đó chính là Cá thát lát Hậu Giang. Nhiều người nói rằng: “Đi du lịch Hậu Giang mà không ăn được cá Thát Lát cườm thì coi như thiếu sót lớn”. Ghé các quán ăn trên địa bàn tỉnh Hậu Giang, đặc biệt là nhà hàng Tân Hậu Giang tại đường 3/2, P.5, TP. Vị Thanh, T. Hậu Giang bạn sẽ được thưởng thức các món ngon từ cá thát lát như: cá Thát Lát tẩm gia vị, chả cá thát lát,... Tuy đơn giản, nhưng những món ăn này rất được lòng khách và ngon nhất chỉ có ở Hậu Giang.

Có thể nói, trên bề dày ẩm thực dân tộc, ẩm thực Hậu Giang vẫn có thể khẳng định được tên tuổi của mình. Du lịch Hậu Giang bạn không chỉ được khám phá, chiêm ngưỡng và thưởng thức các món ăn độc đáo, hấp dẫn chỉ có tại Hậu Giang, mà đây còn là sự lựa chọn đáng tin cậy với những món quà đầy hấp dẫn để thân tặng đến những người bạn, người thân trong gia đình. Chắc chắn rằng, hương vị ẩm thực Hậu Giang sẽ làm cho du khách phải nhớ mãi.

 

  1. Về làng nghề:

           

Theo chân ông cha ta từ thời mở cõi về phía Nam. Quá trình Nam tiến từ thời các chúa Nguyễn đã bắt đầu một công cuộc mở mang bờ cõi nước Việt về phía nam chưa từng thấy trong lịch sử. Trong quá trình mở mang bờ cõi xây dựng xóm, làng để phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt đời sống hàng ngày thì những làng nghề mới được hình thành.

Bên cạnh đó trong quá trình Nam tiến thì dòng người từ Bắc vào Nam mang theo nền văn hóa, phong tục tập quán và những nghề truyền thống của họ. Riêng tại Hậu Giang vẫn còn lưu giữ những làng nghề truyền thống mà theo tác giả Nhâm Hùng là những nghề này được gìn giữ và phát triển từ cuối thế kỷ XIX.

Một số làng nghề vẫn còn phát triển cho đến ngày nay có thể kể đến như: Làng nghề đan cần xé, đóng ghe xuồng, nghề hầm than tại Ngã Bảy nơi mà mật độ buôn bán trên bến dưới thuyền trước đây rất phát triển; Tại vùng Long Mỹ có làng nghề đan đát lục bình; Miệt Phú Hữu (Châu Thành) thì nhiều lò gạch ra đời để phục vụ cho việc xây cất của người dân mà không cần phải lận lội tận các tỉnh miền Đông; Cũng tại Châu Thành nghề dệt chiếu Cái Chanh cũng ra đời; Một số vùng như Kinh Cùng, Hòa An, Tân Phước Hưng (Phụng Hiệp) có nhiều lò máy đường lớn nhỏ và đây đã hình thành lên nghề nấu đường; vùng Lung Ngọc Hoàng, Nông trường Mùa Xuân với địa thế nhiều cá tôm trú ngụ nên nổi lên nghề đánh, bắt cá đồng; nghề chằm lá cũng sớm được hình thành hầu hết tại các vùng nông thôn Nam Bộ nói chung và Hậu Giang nói riêng; Nghề rèn được hình thành tại vùng đất Hậu Giang khoảng thế kỷ XX; nghề làm bánh dân gian Nam Bộ.

Trong những làng nghề hiện có tại Hậu Giang vừa kể trên, có thể thể nói vùng đất Hậu Giang rất có tiềm năng để phát triển các cụm làng nghề để huy hoạch phát triển du lịch cộng đồng gắn liền với các làng nghề truyền thống tại địa phương. Hiện tại một số làng nghề có thể kết họp với các điểm du lịch tạo thành các tuyến để khai thác du lịch trên địa bàn tỉnh là:

2.1.Nghề đóng ghe, xuồng:

Nghề đóng ghe, xuồng ở Ngã Bảy là một làng nghề đã có từ hơn trăm năm trước đây, khi mà các phương tiện đi lại chủ yếu của người dân là bằng đường thủy. Khi quận lỵ Rạch Gòi được di dời về Phụng Hiệp và hình thành chợ nổi Ngã Bảy, một chợ đầu mối với quy mô lớn. Chính vì vậy, làng nghề đóng ghe xuồng ra đời đã đáp ứng nhu cầu của người dân vùng sông nước. Do sự phát triển của chợ nổi đã kéo theo các làng nghề phát triển và nghề đóng ghe xuồng cũng đã hình thành ngay cạnh chợ nổi bên phía các Doi Chành, Doi Cát và Doi Tân Thới Hòa với các trại mọc, trại ghe lớn nhỏ mọc san sát nhau.

Về chủng loại: Các trại ghe, xuồng Ngã Bảy trước đây chuyên sản xuất xuồng năm lá, ghe tam bản, ghe câu, ghe bầu, ghe chài,…Tuy nhiên, theo thời gian, người ta chỉ lưu giữ lại những loại ghe tiện dụng nhất: ghe bầu, ghe chài, ghe tam bản, ghe câu và đóng các loại ghe lớn nhằm để phục vụ nhu cầu thiết yếu hằng ngày của người dân và cung cấp cho các thị trường lân cận.

Trải qua nhiều thăng trầm, tuy bây giờ không được như thời hoàng kim như vào những năm 30, 40 của thế kỷ XX, nhưng làng nghề đóng ghe xuồng ở Phụng Hiệp vẫn còn được bảo tồn đến ngày nay. Đó chính là kết quả của sự uy tín, chất lượng và giá cả phải chăng của thành phẩm; song song đó, dù xã hội có phát triển cao đến đâu thì trong đời sống, việc sử dụng ghe, xuồng vẫn là một nhu cầu không thể thiếu được của người dân vùng sông nước này.

2.2.Nghề đan cần xé:

Đây là một nghề truyền thống có hơn 50 năm qua ở thị xã Ngã Bảy. Làng nghề này nằm ngay chợ nổi Ngã Bảy và trên một đoạn ngắn cạnh bờ sông Cái Côn. Xóm Cần Xé vào mỗi buổi sáng chiều lúc nào cũng nhộn nhịp với hàng trăm thợ đan đát hằng ngày. Họ cần mẫn chẻ tre, trúc, vót nan,.. những nguyên liệu rất đỗi thân quen nơi đây để sẵn sàng đan cần xé cung ứng cho khắp các tỉnh trong khu vực ĐBSCL và một số tỉnh ở miền Đông Nam Bộ, đã góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho người dân tại địa phương.

Theo tác giảm Nhâm Hùng, trong cuốn “nghề truyền thống Hậu Giang”, do nhà xuất bản trẻ phát hành năm 2012. Ông đã miêu tả cái Cần xé như sau: “Cái Cần xé -  một vật dụng để chứa đựng, một loại phương tiện vận chuyển nông sản, đôi khi làm cả chức năng đo lường…Với hình dáng như một loại giỏ, được đan bằng tre, trúc có miệng rộng, vành to, đáy sâu, có quai để xách, để khiêng.”

Do nhu cầu sử dụng ngày một đa dạng và linh hoạt hơn nên Xóm Đan Cần xé ở Ngã Bảy không đơn thuần chỉ đan những cái Cần xé nữa mà họ đã cho ra đời nhiều loại giỏ, cần với những kích thước khác nhau để phụ vụ nhu cầu của thị trường ngày càng khó tính. Hiện tại một số mặt hàng đan đát được người dân nơi đây sản xuất có thể kể tên như: cần xé đựng trái cây, cần đựng cát, đá, giỏ đựng hoa quả, cần đựng lúa, gạo…tùy vào từng mục đích sử dụng mà có kích thước và tên gọi khác nhau.

2.3.Nghề dệt chiếu Cái Chanh:

Nghề dệt chiếu Cái Chanh có mặt tại xã Đông Thạnh, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang từ cuối thế kỷ XIX, khi mà mặt hàng này trở nên thiết yếu. Hầu như vùng dân cư nào ở Nam Bộ cũng đều có xóm dệt chiếu như: Chiếu Long Định (Tiềng Giang), chiếu Định Yên (Đồng Tháp), chiếu bông hoa Tân Thành (Cà Mau) của chàng trai si tình trên bờ kênh Ngã Bảy năm nào, vùng Cần Thơ có chiếu Cái Chanh và sau này do chia tách tỉnh nên làng chiếu Cái Chanh thuộc tỉnh Hậu Giang.

Do lợi thế, Cái Chanh là một nhánh của sông Cái Răng Bé, chỉ cách chợ Cần Thơ, chợ Cái Răng từ 5 đến 10 cây số. Bên cạnh đó lại có đường thủy giao thương với chợ Ngã Bảy, Sóc Trăng nên sản phẩm chiếu làm ra, tiêu thụ khá mạnh.

Sở dĩ sản phẩm chiếu của Cái Chanh có thương hiệu là do nguyên liệu chính là cây lác gon, trồng ở vùng nước ngọt nên có cọng dẻo, dai, cho ra sợi lác nguyên liệu trắng, nhuyễn. Hơn nữa thợ dệt ở đây có tay nghề cao, làm ra những chiếu chiếu bền, đẹp, chắc, gọn, êm, ấm vào mùa đông, mát vào mùa hè và có giá cả phải chăng. Với những ưu điểm trên đã tạo cho làng nghề dệt chiếu Cái Chanh một thương hiệu nổi tiếng và uy tính trên thị trường chiếu.

2.4.Nghề chằm lá lợp nhà:

Theo dòng chảy của thời gian, trước xu thế hiện đại hóa những ngôi nhà lá không còn tồn tại nhiều. Nhưng những căn nhà truyền thống ở vùng quê Hậu Giang vẫn còn hiện hữu, hay tại những quán ăn nhà hàng san trọng tại thành phố họ cũng tận dụng lợi tích và tính thẳm mỹ của những tắm lá chằm, lá xé mang lại.

Nghề chằm lá trước đây hầu như các tỉnh thành hay khu vực nào ở ĐBSCL đều có các nghệ nhân chằm lá, riêng tại Hậu Giang nghề chằm lá tại xã Vĩnh Viễn, huyện Long Mỹ vẫn còn phát triển cho đến ngày nay. Đến nay, dường như chưa có một tài liệu, sách viết nào về nghề này. Tuy nhiên, theo tác giả Nhâm Hùng thì nghề này là một nghề thủ công ra khá sớm. Có thể nói, nơi nào có dừa nước thì nơi đó hình thành nên nghề chằm lá.

Để làm nên những tấm lá chằm: góp phần dựng nên những mái ấm gia đình, phải kể đến công đầu, thuộc về cây dừa nước. Một nguyên liệu tấm lợp gần gũi môi trường, bảo vệ thiên nhiên. Ngoài tàu lá, nguyên liệu chủ lực làm thành tắm lá chằm còn có bộ phận khác của cây dừa nước đó là cộng dừa (sóng dừa). Sóng dừa được chẻ thành hom phơi khô để óp lá chằm vào. Bên cạnh nguyên liệu chủ lực để làm lá chằm là cây dừa nước thì cây lùng lại là nguyên liệu để kết nối các bộ phận lại với nhau tạo nên tắm lá chằm hoàn chỉnh.

2.5.Nghề đan đát lục bình:

Mấy năm gần đây, các sản phẩm thủ công mỹ nghệ xuất khẩu được làm bằng nguyên liệu lục bình phát triển rất mạnh. Không chỉ tận dụng được nguồn nguyên liệu sẵn có của thiên nhiên, mà còn đem lại nguồn ngoại tệ đáng kể và góp phần xóa đói giảm nghèo ở nông thôn vì thiên nhiên ban tặng cho người nông dân nguồn nguyên liệu để làm ăn. Người dân ở các làng nghề đan đát lục bình thuộc các huyện như Châu Thành, Phụng Hiệp, Long Mỹ và thành phố Vị Thanh.

Nghề đan đát lục bình đang phát triển vừa tăng thu nhập kinh tế hộ gia đình, giải quyết việc làm khi nông nhàn, vừa góp phần giải quyết vấn nạn môi trường ở vùng sông nước. Phần lớn các sản phẩm của các nghề truyền thống mang đậm nét văn hóa cũng như đặc trưng của vùng sông nước và nông thôn Hậu Giang. 

2.6.Nghề làm bánh dân gian Nam Bộ:

Bánh dân gian Nam Bộ nói chung và bánh dân gian tại vùng đất Hậu Giang nói riêng, có thể nói chúng có chung một nguồn cội. Trở về lịch sử theo chân Nam tiến, khẩn hoang vùng đất phương Nam của ông cha ta. Có thể dể dàng nhận thấy ngoài nhân lực và tài lực ra, ông cha ta còn mang theo cả hành trang văn hóa. Trong đó không thể nào thiếu được các loại bánh, thứ mà có thể ăn lót dạ, có thể mang theo gọn gàn và có thể để dự trữ đường dài.

Các loại bánh dân gian ở Hậu Giang có thể kể tên như: Bánh lá, bánh lọt, bánh chuối, bánh gói, bánh đúc, bánh ít lá tre, bánh khóm (đặc trưng chỉ có tại Vĩnh Tường).

Ngoài các loại trên ở Hậu Giang còn có cả chục loại bánh khác là: bánh phồng, bánh bò, bánh xèo, bánh tét, bánh ú, bánh da lơn, bánh cúng, bánh lá dừa, bánh canh, bánh tằm…

Nghề làm bánh dân gian Nam Bộ là một nghề truyền thống cần được phát triển và bảo vệ. Nó không chỉ là nét văn hóa của người dân miền sông nước mà nó còn đem lại công việc, thu nhập cho một số bộ phận người dân nơi đây. Tuổi thơ của chúng ta, những đứa trẻ vùng quê Nam Bộ nào cùng từng thổn thức chờ đợi những tiếng rao trên gánh hàng rong hay trên những chiếc xuồng nhỏ với những tiếng rao hàng mời gọi:

 “ai ăn bánh bò, bánh tiêu, bánh da lơn hôn…”,  “ai ăn bánh lọt nước cốt dừa đường cát hôn..”, “ai ăn bánh ú, bánh lá dừa hôn…”…

 

3.Về tour Du lịch:

 

            Trong xu thế hội nhập của đất nước, nền kinh tế nước nhà ngày một phát triển, nhu cầu con người ngày càng được nâng cao, ngoài những nhu cầu về vật chất thì một phần không thể thiếu trong cuộc sống bộn bề với công việc và những lo toan đó chính là nhu cầu được nghỉ ngơi thư giãn, vui chơi giải trí, tham quan những di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh, tìm hiểu về phong tục tập quán của người dân...

            Nhân dịp chào mừng các hoạt động tại Diễn đàn hợp tác kinh tế vùng Đồng bằng Sông Cửu Long – MDEC Hậu Giang được diễn ra từ 11 – 15/7/2016 với chủ đề “Đồng bằng Sông Cửu Long chủ động hội nhập và phát triển”. Trung tâm Thông tin Xúc tiến Du lịch Hậu Giang đã xây dựng 04 chương trình tour du lịch nội tỉnh đặc trưng nhằm để phục vụ, giới thiệu, quảng bá về du lịch Hậu Giang đến với du khách trong và ngoài nước.

            - Chương trình 1: Di tích chiến thắng Chương Thiện – Di tích Chiến thắng Vàm Cái Sình – Rẫy khóm Cầu Đúc.

            - Chương trình 02: Chợ nổi Ngã Bảy – Trung tâm Nông nghiệp Mùa Xuân – Làng đan cần xé – Làng đóng ghe xuồng – Di tích Ủy ban Liên hợp Đình chiến Nam bộ - Vườn dâu Thiên Ân.

            - Chương trình 03: Di tích Căn cứ Tỉnh ủy Cần Thơ – Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng.

            - Chương trình 04: Đền thờ Bác Hồ - Vùng quýt đường Long Trị - Rừng tràm Vị Thủy.

 

      Luôn thực hiện với phương châm đem lại niềm vui và hài lòng cho du khách. Rất mong quý du khách sẽ đồng hành cùng chúng tôi “về miền tây thăm đất Hậu Giang...”  khám phá không gian của vùng cây trái sum xuê, của những món ăn đậm hương vị sông nước miền tây, của những con người đôn hậu, hiền hòa và giàu lòng mến khách .....để nhớ, nhớ mãi rồi tìm về....!.!..

 

                                                                                     Nguyễn Trần Lê

                                                                                        Nguyễn Văn Toàn

                                                                            Bích Ngân

                                                                              Thúy Quyền

 

Các tin khác